Nổi đốm đỏ trên da và ngứa là bệnh gì? Hướng dẫn cách xử lý

Tình trạng nổi đốm đỏ trên da và ngứa là biểu hiện của nhiều bệnh lý da liễu khác nhau. Hầu hết các trường hợp này đều khá lành tính, có thể tự khỏi nếu chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, tình trạng này có thể là dấu hiệu của bệnh lý nguy hiểm cần thăm khám và điều trị sớm. Cùng Phòng khám Chuyên khoa Da liễu Maia&Maia tìm hiểu thông tin chi tiết qua bài viết sau.

I. Hiểu rõ về tình trạng nổi đốm đỏ trên da và ngứa

Đây là tình trạng bề mặt da xuất hiện nốt đỏ, sẩn cục li ti mọc rải rác đơn lẻ hoặc tạo thành mảng tại nhiều vị trí trên cơ thể kèm cảm giác ngứa rát từ nhẹ đến dữ dội. Trong một số trường hợp, làn da còn trở nên sưng tấy, căng tức, nóng rát và xuất hiện mụn nước hoặc tróc vảy da. 

Hiện tượng này không chỉ gây khó chịu, làm ảnh hưởng đến sinh hoạt thường ngày, chất lượng giấc ngủ mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro nguy hiểm như nhiễm trùng, bội nhiễm, để lại sẹo xấu nếu không được phát hiện kịp thời và xử lý đúng cách. Ngoài ra, đây còn là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý nghiêm trọng cần được chẩn đoán và điều trị y khoa. 

II. Nguyên nhân khiến da nổi đốm đỏ và ngứa

Tình trạng da xuất hiện đốm đỏ ngứa rát có thể khởi phát đột ngột hoặc diễn tiến từ các tổn thương sẵn có và thường xuất phát từ những nguyên nhân sau:

1. Dị ứng và phản ứng miễn dịch

Khi cơ thể tiếp xúc với tác nhân lạ, hệ miễn dịch sẽ phản ứng quá mức bằng cách giải phóng histamin và các chất trung gian hóa học dẫn đến tổn thương cấu trúc da. Các dạng dị ứng phổ biến bao gồm:

• Dị ứng thuốc: Phản ứng tiêu cực với các nhóm kháng sinh như Penicillin, Amoxicillin hoặc các loại thuốc giảm đau, chống viêm không steroid (NSAID)
• Dị ứng thực phẩm: Hệ miễn dịch kích ứng với protein trong hải sản, các loại hạt, trứng, sữa hoặc thịt đỏ dẫn đến biểu hiện mề đay ngoài da
• Dị ứng thời tiết: Thay đổi nhiệt độ đột ngột, độ ẩm không khí quá cao hoặc quá thấp khi giao mùa
• Dị ứng hóa chất: Tiếp xúc trực tiếp với các hoạt chất tẩy rửa mạnh, axit hoặc chất tạo màu trong nước giặt, dầu gội và thuốc nhuộm tóc
• Dị ứng mỹ phẩm: Sử dụng các sản phẩm chứa thành phần dễ gây kích ứng như cồn khô, hương liệu, chất bảo quản hoặc sản phẩm kém chất lượng

2. Các bệnh ngoài da

Sự xuất hiện của các đốm đỏ đi kèm cảm giác ngứa hoặc đau rát là triệu chứng điển hình của nhiều bệnh lý da liễu như:

• Viêm da cơ địa: Bệnh lý mãn tính gây nổi đốm đỏ trên da và ngứa, thường xuất hiện ở vùng da ẩm ướt
• Mề đay: Da mẩn đỏ, sưng nhẹ và có xu hướng lan rộng nhanh chóng, đặc biệt có nguy cơ tái phát cao
• Sẩn ngứa: Các nốt sẩn cứng, nhô cao gây ngứa dai dẳng và thường do phản ứng với côn trùng đốt hoặc kích thích môi trường
• Bệnh vảy nến: Bề mặt da xuất hiện mảng đỏ có vảy trắng bạc kèm theo cảm giác ngứa và đau rát
• Lichen phẳng: Đặc trưng bởi các sẩn phẳng màu tím thẫm, bề mặt bóng gây ngứa nhiều

3. Bệnh nhiễm trùng

Các bệnh lý nhiễm trùng làm suy giảm hàng rào bảo vệ da gây hiện tượng nổi đốm đỏ trên da kèm cảm giác ngứa ngáy, có nguy cơ dẫn đến lở loét, bội nhiễm. Dưới đây là một số tình trạng nhiễm trùng thường gặp:

• Nhiễm nấm: Các bệnh lý như hắc lào, lang ben hay nấm kẽ gây tổn thương mảng lớn khiến da sưng đỏ, bong vảy và có xu hướng lan rộng toàn thân
• Nhiễm virus: Sởi, thủy đậu, chân tay miệng hoặc zona thường gây phát ban đỏ kèm đau rát, đi kèm các triệu chứng toàn thân như sốt cao và mệt mỏi
• Nhiễm khuẩn: Vi khuẩn xâm nhập qua vết thương hở gây viêm mô tế bào hoặc nhiễm tụ cầu, dẫn đến tình trạng mưng mủ và nổi ban đỏ nghiêm trọng
• Nhiễm ký sinh trùng: Sự ký sinh của cái ghẻ hoặc ấu trùng dưới da gây ra các nốt mẩn đỏ và cảm giác ngứa ngáy dữ dội cho người bệnh

4. Nguyên nhân nội khoa

Ngoài các nguyên do từ bệnh lý được kể trên, vấn đề da nổi đốm đỏ và ngứa còn là tín hiệu cảnh báo những bất ổn từ bên trong cơ thể như

• Lupus ban đỏ hệ thống: Bệnh tự miễn gây ra các vết ban đỏ đặc trưng hình cánh bướm trên mặt và các đốm xuất huyết rải rác trên cơ thể
• Bệnh gan, thận: Khi chức năng thải độc suy giảm, chất độc tích tụ trong máu kích thích đầu dây thần kinh gây ngứa và nổi mẩn đỏ toàn thân
• Thay đổi nội tiết tố: Sự xáo trộn hormone trong giai đoạn như dậy thì, thai kỳ, mãn kinh hoặc do dùng thuốc nội tiết khiến da nhạy cảm và dễ phát ban hơn
• Stress, căng thẳng: Áp lực tâm lý kéo dài thúc đẩy cơ thể giải phóng cortisol làm tăng nguy cơ viêm, làm bùng phát hoặc trầm trọng thêm các triệu chứng ngứa rát

BÀI VIẾT LIÊN QUAN: Đốm đỏ trên da không ngứa là dấu hiệu gì?

III. Cách xử lý ban đầu tại nhà khi bị nổi đốm đỏ và ngứa

Ngay khi da xuất hiện mẩn đỏ kèm cảm giác ngứa ngáy, mọi người hãy áp dụng ngay các biện pháp chăm sóc tại nhà để ngăn ngừa tổn thương lan rộng và hạn chế biến chứng nguy hiểm: 

1. Biện pháp giảm ngứa

• Chườm lạnh lên vùng da tổn thương trong khoảng 15 phút để làm dịu cảm giác nóng rát
• Sử dụng các loại kem dưỡng ẩm, tái tạo da chứa thành phần làm dịu có chiết xuất từ thiên nhiên
• Tránh gãi hoặc chà xát mạnh gây trầy xước và làm tăng nguy cơ nhiễm trùng
• Tắm nước mát để làm dịu da tức thì, ngâm cơ thể với nước ấm có pha bột yến mạch để giảm kích ứng
• Dùng kem bôi da chứa calamine, menthol, hydrocortisone không kê đơn để kiểm soát cơn ngứa

2. Chăm sóc da hàng ngày

Xây dựng quy trình chăm sóc da khoa học giúp bảo vệ hàng rào tự nhiên và thúc đẩy quá trình hồi phục:

• Vệ sinh cơ thể sạch sẽ bằng nước ấm thay vì nước quá nóng gây khô da
• Ưu tiên sử dụng các loại xà phòng hoặc sữa tắm có độ pH trung tính và không mùi
• Thoa kem dưỡng ẩm thường xuyên để duy trì độ ẩm cần thiết cho da
• Lựa chọn trang phục rộng rãi với chất liệu vải cotton mềm mại và thấm hút mồ hôi
• Bảo vệ da kỹ lưỡng trước các tác nhân gây hại từ môi trường như bụi bẩn và ánh nắng

3. Dinh dưỡng và sinh hoạt

Việc tăng cường đề kháng tự nhiên của cơ thể mang lại hiệu quả giảm ngứa ngáy, loại bỏ đốm đỏ trên da. Theo đó, mọi người nên duy trì lối sống lành mạnh như sau:

• Cung cấp đủ nước nhằm hỗ trợ đào thải độc tố, cấp ẩm cho da
• Tăng cường thực phẩm giàu vitamin A, C, E và Omega-3 giúp chống oxy hóa, kích thích tái tạo tế bào da
• Hạn chế tiêu thụ các loại thực phẩm dễ gây dị ứng như hải sản, đồ cay nóng và chất kích thích
• Duy trì chế độ nghỉ ngơi hợp lý, kiểm soát căng thẳng bằng cách thiền, yoga,…
• Giữ môi trường sống thông thoáng bằng máy lọc không khí để hạn chế vi khuẩn
• Vệ sinh định kỳ chăn ga, gối đệm và rèm cửa để loại bỏ nấm mốc cùng các tác nhân gây hại cho da

IV. Khi nào cần đi khám bác sĩ?

Trong quá trình theo dõi sức khỏe, người bị nổi đốm đỏ trên da và ngứa cần chủ động đến ngay các cơ sở y tế để được thăm khám nếu xuất hiện những dấu hiệu sau:

• Tình trạng phát ban lan rộng ra toàn thân kèm theo sốt cao hoặc cơ thể ớn lạnh
• Mẩn đỏ lan nhanh chóng, có dấu hiệu nhiễm trùng, sưng nề hoặc mưng mủ trên da
• Cảm giác ngứa ngáy dữ dội, đau rát kéo dài và không cải thiện sau khi tự chăm sóc tại nhà
• Xuất hiện các vết lở loét sâu hoặc triệu chứng phù mạch gây khó thở và sưng môi

Lúc này, bác sĩ thực hiện thăm khám lâm sàng, khai thác tiền sử bệnh lý và chỉ định các xét nghiệm chuyên sâu như xét nghiệm máu, test dị ứng hoặc sinh thiết da. Việc chẩn đoán kỹ lưỡng giúp xác định chính xác căn nguyên bệnh, từ đó xây dựng phác đồ điều trị an toàn và đạt hiệu quả tối ưu cho từng trường hợp cụ thể.

V. Nổi đốm đỏ trên da và ngứa nên thăm khám ở đâu?

Trải qua quá trình 16 năm hình thành và phát triển, Phòng khám Chuyên khoa Da liễu Maia&Maia đã khẳng định vị thế là cơ sở điều trị các bệnh lý da liễu uy tín hàng đầu được đông đảo khách hàng tín nhiệm lựa chọn bởi:

• Được Sở Y tế cấp phép hoạt động chính quy
• Sở hữu đội ngũ bác sĩ chuyên khoa da liễu có trình độ chuyên môn cao và giàu kinh nghiệm
• Hệ thống cơ sở vật chất cùng trang thiết bị máy móc hiện đại
• Quy trình thăm khám và xét nghiệm chuẩn y khoa giúp xác định chính xác nguyên nhân gây bệnh
• Phác đồ điều trị cá nhân hóa giúp khắc phục triệt để tình trạng đốm đỏ và ngứa ngáy
• Dịch vụ chăm sóc tận tâm hỗ trợ giải đáp mọi thắc mắc của khách hàng trong suốt quá trình thực hiện

VI. Lời khuyên để phòng ngừa tình trạng trên

• Kiểm tra kỹ thành phần của mỹ phẩm hoặc sản phẩm chăm sóc da mới trước khi sử dụng
• Vệ sinh chăn màn, gối đệm và không gian sống định kỳ để loại bỏ bụi bẩn, nấm mốc
• Bảo vệ da kỹ lưỡng bằng kem chống nắng và quần áo dài khi đi ra ngoài trời
• Tránh thay đổi nhiệt độ môi trường quá đột ngột khiến da không kịp thích nghi
• Duy trì chế độ nghỉ ngơi hợp lý để tăng cường hệ miễn dịch tự nhiên của cơ thể
• Ghi chép lại các tác nhân gây dị ứng đã từng gặp phải để chủ động phòng tránh trong tương lai
• Hạn chế sinh hoạt ở những nơi công cộng đông người, nhất là trong thời điểm bùng phát dịch bệnh
• Chủ động kiểm tra sức khỏe định kỳ để kịp thời phát hiện và điều trị các bệnh lý tiềm ẩn

Bài viết trên đã mang đến cho mọi người những thông tin hữu ích về tình trạng nổi đốm đỏ trên da và ngứa, cùng với đó là hướng dẫn cách phòng tránh hiệu quả. Nếu đang gặp phải tình trạng tương tự, mọi người hãy liên hệ ngay với Phòng khám Chuyên khoa Da liễu Maia&Maia qua hotline 032.845.1188 để nhận tư vấn điều trị hiệu quả cùng đội ngũ bác sĩ da liễu đầu ngành.