Phát ban và mề đay đều khiến cơ thể xuất hiện những vùng da mẩn đỏ và ngứa ngáy nên nhiều người lầm tưởng đây là một bệnh. Tuy nhiên, đây là hai tình trạng hoàn toàn khác nhau nên cần có cách phân biệt và điều trị khác nhau. Chi tiết cách phân biệt thế nào, đọc bài viết dưới đây của Phòng khám Chuyên khoa Da liễu Maia&Maia.

I. Phát ban và mề đay có giống nhau không?

Nhiều người thường nhầm lẫn cho rằng phát ban và mề đay là một. Tuy nhiên, về mặt y khoa đây lại là hai tình trạng tổn thương da hoàn toàn khác nhau. Cụ thể:

Phát ban: Là cách gọi chung cho tình trạng da xuất hiện những thay đổi bất thường về màu sắc, sắc tố hoặc kết cấu tổn thương trên bề mặt da. Phát ban xuất hiện do nhiều nguyên nhân như nhiễm virus, vi khuẩn hoặc các yếu tố kích thích từ môi trường
Mề đay: Là dạng phản ứng dị ứng cấp tính hoặc mãn tính cụ thể của da. Hiện tượng này xảy ra khi cơ thể giải phóng histamin khiến các mạch máu nhỏ bị rò rỉ dịch làm hình thành các vùng sẩn cục, gồ hẳn lên mặt da với bờ rõ ràng

II. Cách phân biệt phát ban và mề đay

Để xác định tình trạng da đang gặp phải, mọi người có thể tham khảo bảng so sánh dưới đây:

Tiêu chí phân biệt	Phát ban	Mề đay
Đặc điểm tổn thương da	Dạng vết đỏ, mụn nước, bóng nước hoặc mảng da bong vảy li ti	Sẩn phù có hình tròn, bầu dục hoặc hình đa cung, kích thước dao động từ vài milimet đến vài centimet, có thể liên kết thành các mảng lớn. Vùng trung tâm sẩn thường nhạt màu hoặc hơi trắng, được bao quanh bởi một viền ban đỏ
Nguyên nhân	Thường do nhiễm vi-rút (sởi, rubella,…), vi khuẩn, sốt phát ban, dị ứng thời tiết nóng ẩm hoặc ma sát	Thường do dị ứng thức ăn, hóa chất, thuốc, phấn hoa, lông động vật hoặc côn trùng cắn
Thời gian xuất hiện và biến mất	Xuất hiện từ từ, lan rộng dần và kéo dài từ vài ngày đến vài tuần mới lặn hoàn toàn	Các tổn thương này xuất hiện và biến mất rất nhanh, thay đổi hình dạng liên tục. Mỗi nốt sẩn thường tồn tại ngắn dưới 24 giờ rồi tự lặn mà không để lại dấu vết trên da
Mức độ ngứa và cảm giác trên da	Có thể ngứa hoặc không, cảm giác phụ thuộc vào nguyên nhân gây phát ban	Thường ngứa dữ dội, càng gãi các sẩn cục càng lan rộng, sưng to và ngứa

III. Nổi mề đay và phát ban có nguy hiểm không?

Mức độ nguy hiểm của phát ban và mề đay phụ thuộc vào nguyên nhân, phạm vi tổn thương, các triệu chứng đi kèm. Nếu phát ban hoặc mề đay ở mức độ nhẹ, người bệnh vẫn cảm thấy bình thường, không có triệu chứng bất thường đi kèm và tổn thương có xu hướng thuyên giảm khi chăm sóc đúng cách, có thể theo dõi tại nhà. Một số biện pháp chăm sóc giúp giảm khó chịu gồm:

Tránh gãi hoặc chà xát mạnh lên vùng da đang có tổn thương
Có thể chườm mát để giảm cảm giác ngứa, khó chịu
Mặc quần áo rộng, mềm và thoáng
Tránh các yếu tố mà bản thân nhận thấy thường kích hoạt triệu chứng
Theo dõi thời điểm phát ban xuất hiện và những yếu tố xảy ra trước đó để cung cấp thông tin cho bác sĩ nếu tình trạng tái diễn

Ngược lại, người bệnh nên chủ động đi khám nếu thấy các dấu hiệu sau:

Mề đay hoặc phát ban kéo dài, không có dấu hiệu cải thiện sau khi đã chăm sóc
Tình trạng tái phát nhiều lần, ngứa nhiều và ảnh hưởng tới sinh hoạt cũng như giấc ngủ
Không xác định được yếu tố gây khởi phát
Tổn thương gây đau, nóng rát hoặc để lại vết bầm, thâm sau khi biến mất
Nổi mề đay, phát ban kèm theo phù nề ở các vùng da mỏng như mắt, môi, cổ họng hoặc bộ phận sinh dục
Xuất hiện các triệu chứng đường hô hấp, có biểu hiện choáng váng hoặc tụt huyết áp

IV. Biện pháp điều trị phát ban và mề đay

Việc xử lý phát ban và mề đay cần kết hợp giữa kiểm soát triệu chứng đồng thời loại bỏ nguyên nhân gây bệnh:

Tránh xa tác nhân kích ứng: Ngừng sử dụng các loại mỹ phẩm, hóa chất, thực phẩm nghi ngờ gây dị ứng; hạn chế gãi để tránh làm trầy xước, nhiễm trùng da
Điều trị nội khoa: Với mề đay, sử dụng thuốc kháng histamin H1 thế hệ thứ hai để kiểm soát ngứa và các triệu chứng của bệnh. Với trường hợp mề đay mạn tính không đáp ứng với điều trị ban đầu, bác sĩ cân nhắc các phương án điều trị khác theo hướng dẫn chuyên môn. Với phát ban, một số trường hợp chỉ cần loại bỏ yếu tố kích ứng và chăm sóc da; một số trường hợp cần sử dụng thuốc để kiểm soát triệu chứng và điều trị nguyên nhân
Chăm sóc tại nhà: Chườm lạnh hoặc tắm nước mát để làm dịu da; dùng các loại kem dưỡng ẩm nhẹ dịu nhẹ chứa ceramide để khôi phục hàng rào bảo vệ da
Thay đổi lối sống: Mặc quần áo rộng rãi, chất liệu cotton thoáng mát; giữ không gian sống sạch sẽ và hạn chế ra thay đổi môi trường đột ngột khi đang bị tổn thương da

V. Bị phát ban và nổi mề đay nên thăm khám, điều trị ở đâu?

Nếu mọi người đang tìm kiếm địa chỉ điều trị phát ban và mề đay an toàn, hiệu quả, Phòng khám Chuyên khoa Da liễu Maia&Maia chính là lựa chọn được đông đảo khách hàng tin tưởng. Sở dĩ, Maia&Maia khẳng định vị thế trong lòng khách hàng khi có nhu cầu điều trị các vấn đề da liễu là do:

Được Sở Y tế cấp phép hoạt động, đảm bảo đầy đủ tính pháp lý và đáp ứng các tiêu chuẩn chuyên môn
Đội ngũ bác sĩ da liễu giàu kinh nghiệm trực tiếp thăm khám, khai thác tiền sử dị ứng, xác định nguyên nhân gây bệnh và xây dựng phác đồ điều trị phù hợp với từng người bệnh
Hệ thống máy móc hiện đại hỗ trợ soi da và đánh giá tình trạng tổn thương, đồng thời chỉ định các xét nghiệm cần thiết
Phác đồ điều trị được cá nhân hóa dựa trên nguyên nhân gây bệnh, mức độ tổn thương và tình trạng sức khỏe của từng khách hàng
Có thể kết hợp thuốc, công nghệ hiện đại hỗ trợ và hướng dẫn chăm sóc da, tư vấn thay đổi lối sống để kiểm soát triệu chứng hiệu quả
Quy trình thăm khám và điều trị chuẩn y khoa giúp tối ưu hiệu quả điều trị, hạn chế nguy cơ tái phát và đảm bảo an toàn trong suốt quá trình chăm sóc.
Đội ngũ chăm sóc khách hàng tận tâm, luôn đồng hành theo dõi tiến triển sau điều trị

Phát ban và mề đay có biểu hiện tương đối giống nhau nhưng nguyên nhân và đặc điểm tổn thương không hoàn toàn giống nhau. Nếu triệu chứng kéo dài, tái phát hoặc đi kèm dấu hiệu bất thường, người bệnh nên thăm khám bác sĩ để được chẩn đoán và có biện pháp điều trị phù hợp. Nếu còn bất kỳ thắc mắc nào khác liên quan, mọi người hãy liên hệ ngay với Phòng khám Chuyên khoa Da liễu Maia&Maia qua hotline 032.845.1188 để được hỗ trợ giải đáp chi tiết.